شیراز

 

معرفی شهر شیراز:

شیراز یکی از شهرهای بزرگ ایران و یکی از کلان‌ شهرهای این کشور و مرکز استان فارس می باشد. جمعیت شیراز در سال ۱۳۹۵ خورشیدی بالغ بر ۱٬۵۶۵٬۵۷۲ تن بوده است که این رقم با احتساب جمعیت ساکن در حومه شهر به ۱٬۸۶۹٬۰۰۱ تن می‌رسد. شیراز پنجمین شهر بزرگ و پرجمعیت ایران می باشد.

 

شیراز

(دریافت لوکیشن)

ad0k_بالای_سایت.jpg

 

کشور ایران
استانفارس
شهرستانشیراز
بخشمرکزی
نام(های) پیشینتیرازیس، شهراز، خشتیوراز، شهر راز، شیرساز
مردم
جمعیتشهر: ۱٬۵۶۵٬۵۷۲
 کلان‌شهر: ۱،۸۶۹،۰۰۱ تن
تراکم جمعیت۶،۸۹۰ نفر بر کیلومتر مربع
جغرافیای طبیعی
مساحت۲۴۰ کیلومتر مربع
ارتفاع۱۵۸۵متر
میانگین دمای سالانه۱۸ درجه سانتی‌گراد
میانگین بارش سالانه۳۳۷ میلی‌متر
روزهای یخبندان سالانه۲۹ روز
اطلاعات شهری
ره‌آوردصنایع دستی، فالوده شیرازی، آبلیمو،
آبغوره، کلوچه و مسقطی، خاتم،
قالی، نمد، چرم،
گلیم، گبه و ترشی
پیش‌ شماره تلفن۰۷۱
وبگاهشهرداری شیراز
شناسه ملی خودرو ایران63-93

 

 Image result for ‫شیراز در نقشه‬‎

مختصات روی نقشه ایران :
۲۹٫۶۱۷۲۴۸شمالی۵۲٫۵۴۳۴۲۳°شرقی
 

شیراز در بخش مرکزی استان فارس در ارتفاع ۱۵۸۵ متر بالاتر از سطح دریا و در منطقه کوهستانی زاگرس واقع شده است و آب و هوای معتدلی دارد. این شهر از سمت غرب به کوه دراک، از سمت شمال به کوه‌های بمو، سبزپوشان، چهل‌ مقام و باباکوهی (از رشته‌کوه‌های زاگرس) محدود شده‌ است.

شیراز پس از تبریز (در سال ۱۲۸۷ خورشیدی) و تهران (در سال ۱۲۸۹ خورشیدی) سومین شهر ایران بوده است که در سال ۱۲۹۶ خورشیدی نهاد شهرداری در آن تأسیس گردیده است. شهرداری شیراز به ۱۱ منطقه مستقل شهری تقسیم شده و جمعا مساحتی بالغ بر ۲۴۰ کیلومتر مربع را شامل می‌شود.

نام شیراز در کتاب‌ها و اسناد تاریخی با نام‌های مختلفی نظیر «تیرازیس»،«شیرازیس» و «شیراز» به ثبت رسیده‌است. محل اولیه این شهر در محل قلعه ابونصر بوده‌است. شیراز در دوران بنی‌ امیه به محل فعلی منتقل می‌شود و به بهای نابودیِ اصطخر (پایتخت قدیمیِ فارس)رونق می‌گیرد. این شهر در دوران صفاریان، بوییان و زندیان پایتخت ایران بوده‌است.


شیراز، سومین حرم اهل بیت(ع):

حضرت آیت الله العظمی سید علی خامنه ای(مدظله العالی)، رهبر معظم انقلاب اسلامی در سفر اردیبهشت ماه سال۱۳۸۷ به استان فارس، شیراز را به عنوان سومین حرم اهل بیت (ع) در ایران اسلامی معرفی نموده اند. این نامگذاری به واسطه قرار داشتن بارگاه نورانی امامزادگان والا مقام از جمله حضرت شاهچراغ (ع) صورت گرفته است.
 
 
آستان مقدس حضرت احمدبن موسی الکاظم شاهــچراغ علیه السلام
(دریافت لوکیشن)
Related image
 
Image result for ‫شاه چراغ‬‎
 

 

ریشه نام شیـراز:

اولین اشاره به نام شیراز بر روی لوح‌های گلی ایلامی به ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد بازمی‌گردد که در ژوئن ۱۹۷۰ در هنگام کندن زمین برای ساخت کوره آجرپزی در گوشه جنوب غربی شهر یافت شده‌ است. لوح‌های نوشته شده در ایلام قدیم به شهری به نام تیرازیس اشاره دارد.با توجه به فونتیک چنین برداشت می‌شود که تیراسیس یا سیراسیس از نام سیراجیس در فارسی قدیم گرفته شده‌ است که بر اثر تغییر منظم صداها در زبان فارسی مدرن به شیراز تغییر نام یافته است. نام شیراز بر روی سفال‌های پیدا شده از ویرانه‌های دوره ساسانی در سده دوم پس از میلاد نیز رویت گردیده است. بر اساس نوشته‌های برخی از نویسندگان بومی با توجه به شاهنامه، نام شیراز از نام پسر سومین شاه جهان یعنی تهمورث مشتق شده‌ است. در کاوش‌های باستان‌شناسی در تخت جمشید به سرپرستی جورج کامرون در سال ۱۳۱۴ خورشیدی خشت‌ نبشته‌های ایلامی یافت شد که بر روی چند فقره از آن‌ها به قلعه‌ای بنام «تیرازیس» یا «شیرازیس» اشاره شده‌است. همچنین مهرهایی مربوط به اواخر ساسانی و اوایل اسلام در محل قصر ابونصر یافت شده‌است که حاوی نام «شیراز» می‌باشند. ابن حوقل، جغرافیدان مسلمان سده چهارم هجری وجه تسمیه شیراز را شباهت این سرزمین به اندرون شیر می‌داند، زیرا به قول او عموما خواربار نواحی دیگر به آنجا حمل می‌شد و از آنجا چیزی به جایی نمی‌بردند. براساس تحقیقات تدسکو شیراز به معنای مرکز انگور خوب است.

 

نقشه شیراز قدیم

 

کاشیکاری نارنجستان قوام مربوط به دورهٔ قاجار تصویر سه خدمتکار قجری عکس از رضا (عرفان) حسین پور

کاشی کاری نارنجستان قوام مربوط به دوره قاجار- تصویر سه خدمتکار قجری-عکس از رضا حسین پور

 

سکه‌ای مربوط به شیراز در دوران مغول

 

 نمایی از شهر شیراز در سده هفدهم میلادی (دوره صفویه)-اثر ژان شاردن
 

نگاره‌ای از لطفعلی‌خان زند

 

کریم خان زند شیراز را در سال ۱۱۸۰ هجری قمری (۷–۱۷۶۶ میلادی) به‌عنوان پایتخت سلطنت خود انتخاب نمود. در این دوران شیراز رونقی دوباره یافت و بر جمعیت آن افزوده‌ شد همچنین شیشه ساخت شیراز به تمام ایران ارسال می‌ گردید. در دوره کریم خان استادکاران و کارگران از سراسر ایران به شیراز آورده شدند. گفته شده‌ است که تنها ۱۲٬۰۰۰ تن در ساختن خندق جدید دور شهر شرکت داشتند. به دستور کریم خان بناهای متعددی مانند ارگ جدید شهر، بازار وکیل، دیوان‌خانه، توپخانه، یک مسجد باشکوه و چند هزار مسکن برای لرها و لک هایی که در سپاه کریم خان بودند بنا شد. در آن زمان شیراز یازده بخش داشت که پنج بخش آن‌، بخش‌های حیدری، پنج بخش آن‌ نعمتی و یک بخش متعلق به یهودیان بود. پس از کریم خان، جانشینان وی موفق به حفظ سلسله زندیه نشدند و پس از روی کار آمدن قاجارها، آقا محمد خان قاجار پایتخت را به تهران منتقل نمود. در زمان اشغال ایران در جنگ جهانی اول شیراز از کانون‌های مبارزه با نیروهای خارجی بود.

در سال ۱۳۵۳ شیراز از نظر بزرگی پس از شهرهای صنعتی تبریز، اصفهان و شهر مقدس مشهد قرار داشت.

پس از انقلاب اسلامی، احیا و مرمت آثار تاریخی مورد توجه قرار گرفته‌است که از مهم‌ترین کارهای انجام گرفته میتوان به احیای ارگ کریم خان، مرمت و بازسازی آرامگاه خواجوی کرمانی و دروازه قرآن، حمام وکیل و حافظیه اشاره نمود.

به علت گازرسانی از پالایشگاه گازی بیدبلند به مجتمع پتروشیمی شیراز، شهر شیراز یکی از اولین شهرهای گازرسانی شده در ایران بوده‌است. شرکت گازرسانی منطقه ۵ از سال ۱۳۴۲ در این شهر فعالیت داشته‌است که در اسفند ماه ۱۳۷۷ به شرکت گاز استان فارس تغییر نام یافت.

 

روز شیراز:

با تصویب شورای شهر شیراز و تایید مجلس شورای اسلامی روز میانی بهار، ۱۵ اردیبهشت به نام روز شیراز نامگذاری گردیده است. به همین مناسبت، همه ساله برنامه‌های ویژه‌ای از طرف شهرداری شیراز در این روز برگزار می‌گردد. به عنوان مثال در سال ۱۳۸۹ هجری خورشیدی برای اولین بار در ایران ۱۲ بالون هوای گرم به‌ طور هم‌ زمان بر فراز آسمان شیراز به پرواز درآمدند. به مناسبت هفته شیراز بالون‌هایی از کشورهای مختلف اروپایی توسط بالون سواران حرفه‌ای با حضور شهروندان شیرازی در آسمان شیراز پرواز کردند. بالون‌ها از ۲ منطقه استادیوم ورزشی حافظیه و دانشگاه علوم پزشکی شیراز برخاسته و پس از پروازی تقریبا ۲ ساعته بر فراز شهر شیراز، در نقاط مختلف فرود آمدند.

 

Image result for ‫بالون در استادیوم‬‎

پرواز بالون‌های هوای گرم در روز شیراز (۱۳۸۹ هجری خورشیدی)

 

جغرافیا:

شهر شیراز مرکز استان فارس به طول ۴۰ کیلومتر و عرضی متفاوت بین ۱۵ تا ۳۰ کیلومتر با مساحت ۱۲۶۸ کیلومتر مربع به شکل مستطیل می باشد و از لحاظ جغرافیایی در جنوب غربی ایران و در بخش مرکزی فارس قرار دارد. اطراف شیراز را رشته کوه‌های نسبتا مرتفعی به شکل حصاری استوار احاطه کرده‌اند که از لحاظ استراتژیک و حفظ شهر اهمیت ویژه‌ای دارند.این شهر از سمت غرب به کوه دراک، از سمت شمال به کوه‌های بمو، سبزپوشان، چهل‌مقام و باباکوهی (از رشته‌کوه‌های زاگرس) محدود شده‌است.

 

 بلوار چمران در شیراز (دریافت لوکیشن)
 
Image result for ‫دریاچه مهارلو‬‎
دریاچه مهارلو در ۱۵ کیلومتری شرق شیراز (دریافت لوکیشن)
 
 
Image result for ‫کوه دراک‬‎
 

آب و هوا:

میانگین دما در تیرماه (گرم‌ترین ماه سال) ۳۰ درجه سانتی‌گراد، در دی‌ماه (سردترین ماه سال)، ۵ درجه سانتی‌گراد، در فروردین‌ماه ۱۷ درجه سانتی‌گراد و در مهرماه ۲۰ درجه سانتی‌گراد می‌باشد و میانگین سالانه دما ۱۸ درجه سانتی‌گراد است.میزان بارندگی سالیانه شهر شیراز ۳۳۷٫۸ میلی‌متر می‌باشد.
 
 
نقشهٔ آب و هوایی ایران- شهر شیراز در جنوب غرب کشور قرار گرفته است و آب و هوای آن مدیترانه‌ای می باشد.
 

فرهنگ:

شیراز به شهر شعر، باغ و گل و بلبل معروف می باشد. از میان شاعرهای بانویِ معروف ایران می‌ توان از جهان‌ملک خاتون که در شیراز زندگی می کرده است نام برد. باغ در فرهنگ ایرانیان از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده و شیراز از قدیم به داشتن باغ‌های بسیار و زیبا مشهور بوده‌است. شیراز از دوران باستان باغ‌های انگور فراوانی داشته است. امروزه بیشتر باغ‌های این شهر در شمال غرب آن و در مناطق قصردشت، چمران و معالی‌آباد واقع شده‌است. تعدادی از باغ‌های شیراز از لحاظ تاریخی بسیار حائز اهمیت هستند و به‌عنوان مراکز مهم گردشگری به‌ شمار می‌آیند. از معروف‌ترین این باغ‌ها می‌توان به باغ ارم، باغ عفیف‌آباد، باغ دلگشا و باغ جهان‌نما اشاره نمود.

 قرآن کریم متعلق به شیراز در سال ۹۳۷ هجری شمسی-خطاط: روزبهان محمد

 

در اشعار فارسی:

سعدی

شنیدم هر چه در شیراز گویند / به هفت اقلیم عالم باز گویند

که سعدی هر چه گوید پند باشد / حریص پند دولتمند باشد

خدایت ناصر و دولت معین باد / دعای نیک خواهانت قرین باد

مراد و کام و بختت همنشین باد / تو را و هر که گوید همچنین باد


 

مجسمه سعدی در خانه زینت الملوک-شیراز
 
 

حافظ

خوشا شیراز و وضع بی‌مثالش / خداوندا نگه دار از زوالش

ز رکن آباد ما صد لوحش الله / که عمر خضر می‌بخشد زلالش

میان جعفرآباد و مصلا / عبیرآمیز می‌آید شمالش

به شیراز آی و فیض روح قدسی / بجوی از مردم صاحب کمالش

که نام قند مصری برد آنجا / که شیرینان ندادند انفعالش

صبا زان لولی شنگول سرمست / چه داری آگهی چون است حالش

گر آن شیرین پسر خونم بریزد / دلا چون شیر مادر کن حلالش

مکن از خواب بیدارم خدا را / که دارم خلوتی خوش با خیالش

چرا حافظ چو می‌ترسیدی از هجر / نکردی شکر ایام وصالش


 

تصویری از تذهیبی از نسخه خطی دیوان حافظ در موزه لندن-سده هجدهم میلادی
 
 

فردوسی

دوهفته در این نیز بخشید مرد / سوم هفته آهنگ شیراز کرد
هیونان فرستاد چندی ز ری / سوی پارس، نزدیک کاوس کی
 

شهریار

 سلام ای شهر شیخ و خواجه شیراز / سلام ای مهد عشق و مدفن راز
سلام ای قبله تقدیس و تقوا / سلام ای قلعه سیمرغ و عنقا
سلام ای کعبه و بت خانه ما / سلام ای مسجد و میخانه ما
سلام ای شهر عشق و آشنایی / سلام ای آشیان روشنایی
سلام ای جلوه حسنت خدایی / نباشد یک دم از جانت جدایی
 

اوحدی مراغه‌ای

چند ز شیراز و ز رومم، دگر / رخت به روم‌آور و شیراز من

 

بابا طاهر

صفا هونم صفا هونم چه جابی / که هر یاری گرفتم بیوفا بی

بشم یکسر بتازم تا به شیراز / که در هر منزلی صد آشنا بی

 

سنایی

بسکه دادند مر ترا این قوم / بدل گاو روغن اشتر غاز

چشم بگشا و فرق کن آخر / عنبر از خاک و شکر از شیراز

 

ملک الشعرا بهار

بود آیا که دگرباره به شیراز رسم / بار دیگر به مراد دل خود باز رسم

بود آیا که ز ری راه صفاهان گیرم / وز صفاهان به طربخانه شیراز رسم

خیزم از جای و بدان شهر طربخیز شوم / تازم از شوق و بدان خطه ممتاز رسم

به ملاقات گرامی ادبایی که بود / جمله را قول و غزل تالی اعجاز رسم

هست رازی ازلی در دل شیراز نهان / خرم آن روز که من بر سر آن راز رسم

بر سر مرقد سعدی که مقام سعد است / بسته دست ادب و جبهه قدم‌ساز رسم

همت از تربت حافظ طلبم وز مددش / مست مستانه به خلوتگه اعزاز رسم

مرغک تازه‌پرم زیر پرم گیر به مهر / تا ز فیض پر و بال تو به پرواز رسم

بود آیاکه ازین تنگ قفس نیم نفس / به سر صحبت مرغان خوش‌آواز رسم

حافظا بنده رندان جهانست «‌بهار» / همتی ‌تا به ‌یکی خواجه دمساز رسم

 

جاذبه‌های تاریخی:

شیراز همواره به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز گردشگری و توریستی ایران مطرح بوده و آن را به عنوان شهری زیبا با جاذبه‌های تاریخی فراوان می شناسند. از جاذبه‌های تاریخی شهر شیراز میتوان به آتشکده صمیکان، آرامگاه حافظ، آرامگاه خواجوی کرمانی، آرامگاه سعدی، ارگ کریم‌خان، باغ جهان‌نما، باغ ارم، باغ تخت، باغ چهل‌ تن، باغ دلگشا، باغ عفیف‌آباد، باغ نارنجستان قوام، باغ هفت‌ تن، خانه صالحی، چاه مرتاض علی، حمام باغ نشاط، عمارت باغ ایلخانی، عمارت باغ نشاط، عمارت دیوانخانه، عمارت کلاه‌ فرنگی باغ نظر، مسجد نصیرالملک، قصر ابونصر، قلعه کک‌ها، مدرسه آقاباباخان، مدرسه خان، موزه پارس، موزه هفت‌تنان، نقش برجسته بهرام در برم دلک، تخت جمشید، نقش رستم، نقش رجب، پاسارگاد و... اشاره کرد.

 

Image result for ‫حافظیه بارانی‬‎

آرامگاه حافظ (دریافت لوکیشن)

 


آرامگاه سعدی (دریافت لوکیشن)

 

Related image

آرامگاه خواجوی کرمانی (دریافت لوکیشن)

 

دروازه قرآن (دریافت لوکیشن)

 

Related image

ارگ کریم خان زند (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫مسجد نصیرالملک‬‎

مسجد نصیرالملک (دریافت لوکیشن)

 

Related image

باغ ارم (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫خانه قوام‬‎

نارنجستان قوام (دریافت لوکیشن)

 

Related image

باغ عفیف آباد (دریافت لوکیشن)

 

Related image

حمام وکیل (دریافت لوکیشن)

 

Related image

بازار وکیل (دریافت لوکیشن)

  Image result for ‫باغ جهان نما‬‎

باغ جهان نما (دریافت لوکیشن)


Image result for ‫تخت جمشید‬‎

تخت جمشید (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫نقش رستم‬‎

نقش رستم (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫نقش رجب‬‎

نقش رجب (دریافت لوکیشن)

 

Related imageآرامگاه کوروش (دریافت لوکیشن)

 

جاذبه‌های طبیعی:

از جاذبه‌های طبیعی شهر شیراز میتوان به آبشار کوهمره سرخی، برم‌دلک، پارک قلعه‌بندر، پارک ملی بمو، باغ پرندگان شیراز، پیربناب، چشمه جوشک، چشمه شش پیر، چشمه خارگان، چشمه ریچی، دریاچه دشت ارژن، دریاچه مهارلو، رکن‌آباد، رودخانه قره‌آغاج، روستای قلات، کوه سبزپوشان، گردشگاه آتشکده، گردشگاه چاه‌ مسکی، گردشگاه چشمه سلمانی و گردشگاه هفت‌ برم، بهشت گمشده، آبشار مارگون و ... اشاره کرد.

 

Image result for ‫بهشت گمشده‬‎

بهشت گمشده (دریافت لوکیشن)

  Image result for ‫آبشار مارگون‬‎

آبشار مارگون (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫دریاچه مهارلو‬‎دریاچه مهارلو (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫پارک بمو‬‎

پارک ملی بمو (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫هفت برم شیراز‬‎

هفت برم (دریافت لوکیشن)

 

Related image

چشمه شش پیر (دریافت لوکیشن)

 

Image result for ‫دشت ارژن‬‎

دریاچه دشت ارژن (دریافت لوکیشن)

 

Related image روستای قلات (دریافت لوکیشن)

 

پانزده غذای سنتی شیراز:

 

Image result for ‫کلم پلو شیرازی‬‎

کلم پلو شیرازی

 

Image result for ‫شکر پلو‬‎

شکرپلو شیرازی

 

هویج پلو

هویج پلو شیرازی

 

Related image

دوپیازه آلو شیرازی

 

یخنی نخود یخنی نخود شیرازی

 

Image result for ‫شیرازی پلو‬‎

شیرازی پلو

 

Related image

دمپختک شیرازی

 

Image result for ‫کوفته هلو شیرازی‬‎

کوفته هلوی شیرازی

  Image result for ‫رب پلو شیرازی‬‎

رب پلو شیرازی

 

Related image

لوبیا پلو شیرازی

 

Related image

قنبر پلو شیرازی

 

آش سبزی شیرازی

 

Image result for ‫آش و ماست شیرازی‬‎

آش و ماست شیرازی

 

Image result for ‫غذای آب پیازک‬‎

آب پیاز یا اشکنه شیرازی

 

خورش قرمه به شیرازی